BNB4UR • Scenariusz warsztatu

Scenariusz 21 — Edukacja i uznawalność: rekrutacja, nostryfikacja, stypendia, kursy branżowe (180’)

Pakiet BNB4UR • Grupa: 18–30 lat • 180 minut • 15–20 osób • Język: polski • Format: stacjonarny

Uwaga: warsztat edukacyjny, nie porada prawna. Zasady rekrutacji, uznawalności i stypendiów różnią się lokalnie i zmieniają się — zawsze weryfikuj w oficjalnych źródłach (uczelnia/kuratorium/szkoła/instytucja prowadząca kurs). W ćwiczeniach używamy fikcyjnych danych.
Materiały do druku

1. Cel ogólny i logika zajęć

Cel
uczestnicy wybierają realną ścieżkę edukacyjną (studia/szkoła dla dorosłych/KKZ/kurs branżowy), rozumieją kroki rekrutacji i czy potrzebna jest nostryfikacja/uznanie dokumentów, tworzą CV + list motywacyjny do edukacji, przygotowują kontakt z instytucją oraz plan 90 dni wraz z listą stypendiów/wsparć, o które mogą aplikować.
Logika
mapa ścieżek → dokumenty i uznawalność → aplikacja (CV/LM + formularz) → stypendia i koszty → plan 90 dni.
Produkty końcowe
1) EDU1 — Mapa ścieżek (studia/KKZ/szkoła dla dorosłych/kursy), 2) EDU2 — Checklista rekrutacji (dokumenty/termimy/opłaty), 3) EDU3 — Czy potrzebuję uznania? (drzewko decyzyjne + checklista tłumaczeń), 4) EDU4 — Portfolio kompetencji i RPL (tabela), 5) EDU5 — CV edukacyjno‑zawodowe (szablon), 6) EDU6 — List motywacyjny do rekrutacji (PL z podpowiedziami UA), 7) EDU7 — Skrypty kontaktu z uczelnią/szkołą (telefon/mail/spotkanie), 8) EDU8 — Stypendia i wsparcia (katalog kryteriów + planer), 9) EDU9 — Plan 90 dni (kalendarz rekrutacyjny), 10) EDU10 — Słowniczek PL↔UA (40 haseł), 11) EDU‑R — Rubryka oceny rezultatów.

2. Rezultaty uczenia (wiedza • umiejętności • postawy)

Wiedza
rozumie różnice między studia I/II st., szkoła dla dorosłych, szkoła policealna, kwalifikacyjny kurs zawodowy (KKZ), kurs branżowy; zna pojęcia uznanie/nostryfikacja, tłumaczenie przysięgłe, apostille/legalizacja; rozróżnia typy stypendiów i wsparć (socjalne/naukowe/samorządowe/NGO).
Umiejętności
wybiera 1 ścieżkę i kompletuje EDU2 (dokumenty/terminy);
odpowiada na pytanie „czy potrzebuję uznania?” (EDU3) i przygotowuje listę tłumaczeń;
tworzy CV i list motywacyjny (EDU5–EDU6);
wykonuje kontakt z instytucją (EDU7 – role‑play + e‑mail);
uzupełnia plan stypendialny (EDU8) i Plan 90 dni (EDU9).
Postawy
sprawczość, dbałość o dokumenty, prośba o wyjaśnienie, cierpliwość w procedurach.

3. Parametry organizacyjne

Sala
„podkowa” + 4 stoliki; 2 flipcharty; projektor; timer.
Materiały (A4/A3, 1/os.): EDU1–EDU10, EDU‑R; makiety formularzy rekrutacyjnych (ogólne pola), przykładowe ogłoszenia o naborze (fikcyjne).
Ewaluacja
Mentimeter PRE/POST (3 pytania – sekcja 4) + rubryka EDU‑R.

4. Mentimeter — pytania (PRE i POST)

„Wiem, którą ścieżkę edukacyjną wybieram jako pierwszą.”

„Umiem przygotować dokumenty do rekrutacji i wiem, czy potrzebuję uznawalności.”

„Mam plan 90 dni i listę stypendiów/wsparć.”

5. Przebieg szczegółowy (180’)

0–12’ Otwarcie i zasady (12’)

Cel
bezpieczeństwo i jasność.
Instrukcja
przedstaw cel i produkty; zasady: dobrowolność, poufność, prawo do pauzy, pracujemy na anonimowych dokumentach. Rozdaj EDU1–EDU10.

12–22’ Icebreaker „Moja ścieżka marzeń / plan B” (10’)

Cel
nazwać kierunek.
Instrukcja
każdy zapisuje na karteczkach: Ścieżka A (marzenie) i Plan B (realny krok w 90 dni); przyklej na flipie w dwóch kolumnach.

22–30’ Mentimeter PRE (8’)

30–60’ MODUŁ 1 — Mapa ścieżek edukacyjnych (EDU1) (30’)

Cel
zrozumieć opcje i wymagania.
Materiały
EDU1 (schemat).
Zakres (przegląd, bez specyficznych dat):
Studia (I/II st., jednolite): rekrutacja online, dokumenty, czasem język (PL/EN), opłaty rekrutacyjne/czesne (jeśli dotyczy).
Szkoła dla dorosłych / liceum uzupełniające: semestry, egzaminy/egzamin końcowy.
Szkoła policealna / KKZ
kwalifikacje zawodowe, praktyki, egzaminy kwalifikacyjne.
Kursy branżowe / certyfikaty: krótki czas, konkretne umiejętności; sprawdzaj akredytację/renomę organizatora.
Ćwiczenie (15’): w stolikach dopasuj profile osób (4 case’y: „chcę szybko do pracy w branży X”, „chcę studia IT/medyczne”, „chcę ukończyć szkołę średnią”, „chcę kurs certyfikowany”) do ścieżek na EDU1.
Kryterium
każdy wybiera priorytetową ścieżkę (A lub B) i zapisuje w EDU9.

60–95’ MODUŁ 2 — Dokumenty, tłumaczenia i uznawalność (EDU2–EDU3) (35’)

Cel
sprawdzić, co i kiedy trzeba złożyć.
Materiały
EDU2 (checklista), EDU3 (drzewko „czy potrzebuję uznania?”), przykładowe ogłoszenia (fikcyjne).
Instrukcja
przejdź krok po kroku:
Lista dokumentów
świadectwa/dyplomy, suplement/wykaz ocen, tłumaczenia przysięgłe, zdjęcia, potwierdzenie tożsamości, oświadczenia, zaświadczenia zdrowotne (jeśli wymagane).
Uznawalność/nostryfikacja – ogólnie: różne ścieżki dla szkoły średniej i dyplomów wyższych; czas, opłaty, terminy różne lokalnie.
Drzewko EDU3
Mam dokument ukończenia szkoły/uczelnia z kraju X → Czy instytucja wymaga uznania/nostryfikacji? → Jakie tłumaczenia/apostille/legalizacja są potrzebne?
Ryzyka/czerwone flagi
brak tłumaczeń przysięgłych, nieczytelne skany, minięte terminy, błędne nazwy plików.
Ćwiczenie (15’): w parach wypełnij EDU2 i zaznacz na EDU3 własny wariant uznania + listę tłumaczeń (do sprawdzenia w instytucji).
Kryterium
kompletna wstępna EDU2 + decyzja na EDU3 (do weryfikacji).

95–105’ PRZERWA (10’)

105–140’ MODUŁ 3 — Aplikacja: CV, list motywacyjny, formularz (EDU5–EDU7) (35’)

Cel
przygotować materiały aplikacyjne i kontakt.
Materiały
EDU5 (CV), EDU6 (LM), EDU7 (skrypty), makieta formularza.
Instrukcja
CV edukacyjno‑zawodowe (EDU5): dane, edukacja, kursy/certyfikaty, doświadczenie/staże/wolontariat, umiejętności (języki, narzędzia), projekty.
List motywacyjny (EDU6, PL z hintami UA): dlaczego ten kierunek/kurs, co wnoszę, co chcę osiągnąć, prosta prośba o informację/rozmowę.
Formularz rekrutacyjny (makieta): uważność na formaty plików/nazewnictwo i zgody.
Kontakt z instytucją (EDU7): telefon/mail/spotkanie — role‑play w trójkach (A kandydat, B sekretariat/dziekanat, C obserwator z EDU‑R).
Ćwiczenie (20’): napisz 1‑stronicowe CV i 10‑zdań LM (EDU5–EDU6) + 1 e‑mail do instytucji (EDU7).
Kryterium
gotowe szkice CV/LM + 1 e‑mail (do weryfikacji po zajęciach).

140–165’ MODUŁ 4 — Stypendia i wsparcia + koszty (EDU8) (25’)

Cel
zbudować realistyczny plan finansowania.
Materiały
EDU8 (katalog + planer).
Instrukcja
omów typy wsparć (przykłady):
socjalne/na wyżywienie/mieszkanie,
naukowe/osiągnięcia,
dla uchodźców/międzynarodowe,
samorządowe/NGO/prywatne (lokalnie),
zniżki studenckie/karta ISIC (jeśli dotyczy).
Ćwiczenie (15’): wpisz min. 3 możliwe stypendia/wsparcia (nazwa instytucji, kryteria, termin, wymagane dokumenty) i policz szacunkowy koszt 3 miesięcy (opłaty, dojazdy, materiały).
Kryterium
wypełniony planer w EDU8 (3 pozycje) + kosztorys 3 m‑ce.

165–175’ Mentimeter POST + MODUŁ 5 — Plan 90 dni (EDU9) (10’)

Cel
zaplanować ruchy i terminy.
Materiały
EDU9 (kalendarz).
Instrukcja
te same 3 pytania w Mentimeterze; następnie wpisz w EDU9:
Tydzień 1–2
weryfikacja wymogów, zapytania do instytucji, zamówienie tłumaczeń.
Tydzień 3–4
uzupełnienie formularzy, CV/LM, skany dokumentów.
Tydzień 5–8
wysyłka aplikacji, uzupełnienia, przygotowanie do rozmowy/testu językowego (jeśli dotyczy).
Kamienie milowe
daty potwierdzeń, płatność wpisowego (jeśli dotyczy), decyzja i odwołanie (jeśli przewidziane).
Kryterium
3 konkretne kroki na najbliższe 14 dni.

175–180’ Zamknięcie (5’)

Instrukcja
zdjęcie flipów (bez danych); przypomnienie o weryfikacji wymagań w oficjalnych źródłach; informacja o dyżurze trenera po zajęciach.

6. Dobre praktyki prowadzenia

Prosty język (A2–B2)
krótkie zdania, tłumaczenia kluczowych słów PL↔UA na kartach.
Dokumenty
nazewnictwo plików: RRRR‑MM‑DD_Nazwisko_TypDok.pdf; kopie w chmurze i offline.
Kontakt z instytucjami
zawsze pytaj u źródła; zapisuj imię osoby i datę rozmowy.
Etyka
nie tworzymy „fikcyjnych referencji”; uczymy przedstawiania faktów i osiągnięć.
Mosty
scen. 11 (formalności/prawo pobytowe), scen. 12 (język), scen. 14 (budżet), scen. 18 (B2B), scen. 20 (zdrowie/IKP – organizacja dokumentów).

7. Adaptacje, plan B, warianty

Bariera językowa
dodatkowe słownictwo na EDU10; pary mieszane językowo; możliwość pisania LM po PL/UA i tłumaczenie na końcu.
Mała grupa (≤10): więcej czasu 1:1 nad CV/LM; próba rozmowy rekrutacyjnej.
Mniej czasu (120’): M1 20’, M2 25’, M3 30’, M4 25’; plan (EDU9) jako praca domowa.
Więcej czasu (+30’): dodaj moduł „rozmowa kwalifikacyjna do szkoły/uczelni” (scenki + feedback).

8. Ewaluacja i wskaźniki do raportu

Mentimeter PRE/POST — 3 pytania (sekcja 4).

Wytwory
EDU2–EDU3 (listy i decyzje), EDU5–EDU7 (CV/LM/e‑mail), EDU8 (plan stypendiów), EDU9 (kalendarz).
Rubryka EDU‑R (0–2 pkt/kryterium, max 10)
Wybrana ścieżka (EDU1) i uzasadnienie,
Kompletność EDU2 (dokumenty/terminy),
Decyzja uznaniowa (EDU3) i lista tłumaczeń,
Jakość CV/LM (EDU5–EDU6),
Plan stypendialny i 90 dni (EDU8–EDU9).
Interpretacja
0–3 początek; 4–7 solidnie; 8–10 gotowość do działania.

9. Załączniki do druku + dodatkowe materiały

EDU1–EDU10, EDU‑R oraz dodatkowe materiały do ćwiczeń (fikcyjne przykłady).